Energie- en Klimaatmonitor laat zien waar Haarlemmermeer aan de slag moet
Haarlemmermeer boekt op verschillende klimaat- en energieonderdelen vooruitgang, maar er is ook nog veel werk te doen. Dat blijkt uit de Energie- en Klimaatmonitor 2024-2025. De monitor geeft inzicht in onder meer het energieverbruik, de CO₂-uitstoot, opwek, duurzame energie, energiebesparing en klimaatadaptatie.
Voor wethouder Roy Staal (Klimaat & Energie) is het duidelijk waar de komende jaren de aandacht naar toe moet: “De monitor laat zien waar we nu staan, maar vooral ook waar we aan de slag moeten. We willen woningen verder verduurzamen en meer duurzame energie opwekken. Tegelijkertijd zit het elektriciteitsnet vol. Dat maakt het versterken van het net nog belangrijker en kijken we naar de mogelijkheden.”
“Daarnaast willen we onze dorpen en wijken beter voorbereiden op hitte, droogte en wateroverlast. Bijvoorbeeld door te vergroenen, ruimte te maken voor water en genoeg schaduw bij extreme warmte. Zo zorgen we ervoor dat Haarlemmermeer ook in de toekomst bestendig is.”
Duurzame energie groeit sterk
Sinds 2017 is de opwek van hernieuwbare energie in Haarlemmermeer meer dan verdubbeld. De gemeente ligt daarmee op koers om de doelstellingen voor duurzame energieproductie te behalen. De doelstelling voor zonnepanelen op woningdaken is inmiddels al bereikt. De verwachting is dat de productie van duurzame energie de komende jaren verder toeneemt door de ontwikkeling van zonneakkers in het Zonnecarré.
Sinds 2017 is de opwek van hernieuwbare energie in Haarlemmermeer meer dan verdubbeld. Foto: Henk Roolvink
Tegelijkertijd blijft het totale energieverbruik hoog. Tussen 2017 en 2024 is het energieverbruik zelfs licht gestegen. Dat hangt onder meer samen met de groei van Haarlemmermeer. De gemeente telt meer inwoners en bedrijven en er zijn meer economische activiteiten. Ook het energieverbruik van datacenters speelt een belangrijke rol.
CO₂-uitstoot daalt, maar niet snel genoeg
De CO₂-uitstoot in Haarlemmermeer neemt af, maar niet snel genoeg om de gestelde klimaatdoelen te halen. De uitstoot van datacenters is hierin meegenomen. Een opvallende bevinding: zonder datacenters ligt Haarlemmermeer op koers.
Binnen de gemeentelijke organisatie is de uitstoot sinds 2019 bijna gehalveerd. Dat komt onder meer door minder aardgasverbruik, energiezuinige verlichting en het gebruik van duurzamere brandstoffen.
“Er zijn resultaten om positief over te zijn, maar we zijn er nog niet”, zegt wethouder Staal. “Het energieverbruik blijft hoog, onze CO₂-uitstoot moet verder omlaag en het volle elektriciteitsnet zorgt voor uitdagingen bij andere ambities, zoals bijvoorbeeld de woningbouwopgave waar we voor staan. De monitor helpt ons om te bepalen waar de komende jaren extra inzet nodig is.”
Woningen verduurzamen
Ook bij woningen zijn stappen gezet. Het aantal woningen met energielabel E, F of G is verder afgenomen. De verbetering gaat de laatste jaren wel minder snel.
Het aardgasvrij maken van bestaande woningen blijft een grotere uitdaging. In 2024 was ongeveer één procent van de bestaande woningen volledig van het aardgas af. Nieuwbouwwoningen worden inmiddels standaard zonder gasaansluiting gebouwd. De komende jaren zal dit met de gerichte wijkaanpak verder opgepakt worden.
Hitte, droogte en wateroverlast
Naast de energietransitie kijkt de monitor naar klimaatadaptatie: hoe bereiden we Haarlemmermeer voor op een veranderend klimaat? Daarbij richt de gemeente zich op hetgeen wat komen gaat: hitte, droogte en wateroverlast. Het is belangrijk dat de gemeente zich goed voorbereid op deze periodes.
Dit plein bestond ooit uit alleen maar steen. Door de vergroening is dit plein ook in de zomer aangenaam en hittebestendig. Foto: Jur Engelchor
De komende jaren wil de gemeente beter in beeld brengen hoe groot deze risico’s zijn, waar ze het grootst zijn en wat nodig is om de gevolgen te beperken. Stresstesten helpen daarbij. Het college wil daarbij concrete doelen stellen, zodat duidelijk wordt of de maatregelen het gewenste effect hebben.
Roy Staal: “Weten waar de risico’s zitten is pas het begin. Uiteindelijk gaat het erom wat we buiten doen. Wat is er nodig in onze dorpen en wijken? Hoeveel moeten we vergroenen, wat betekent dat bijvoorbeeld voor bomen en waar moeten we de riolering aanpakken? Dat willen we de komende jaren steeds concreter maken en maatregelen voor nemen.”
“Deze monitor laat zien waar we staan en waar de grootste opgaven liggen. Daar gaan we daarmee aan de slag. Zodat Haarlemmermeer ook in de toekomst een prettige, veilige en gezonde plek blijft om te wonen, werken en te recreëren.”