Inleiding
Schiphol wil de luchthaven vernieuwen en uitbreiden. Het gaat bijvoorbeeld om het vervangen van verouderde gebouwen en wegen. Ook wil Schiphol ruimte maken voor nieuwe vliegtuigen die groter, stiller en schoner zijn. Er is meer ruimte nodig voor die vliegtuigen, passagiers en vracht.
De plannen gaan over tientallen jaren, tot 2050. Schiphol heeft de gemeente Haarlemmermeer gevraagd om hiervoor het omgevingsplan aan te passen. De gemeente onderzoekt of en hoe dat kan.
In het omgevingsplan staat straks wat er op en rond Schiphol mag worden gebouwd. Ook staat erin waarvoor gebouwen en grond mogen worden gebruikt. Bij de aanpassing kijkt de gemeente onder andere naar de gevolgen voor de leefomgeving, bereikbaarheid, veiligheid, landschap en openbare ruimte. Het omgevingsplan gaat over het gebruik van de ruimte op de grond en niet over het aantal vliegbewegingen of vliegroutes.
Als eerste stap maakt de gemeente een Nota van uitgangspunten (NvU). Hierin staat wat de gemeente wel en niet wil als het gaat om de ontwikkeling en het ruimtegebruik van Schiphol. De gemeenteraad neemt begin 2027 een besluit over deze NvU.
Daarna maakt Schiphol op basis van de NvU een ruimtelijk ontwikkelingsplan. Daarin moet Schiphol laten zien hoe de luchthaven zich verder kan ontwikkelen en tegelijk in balans kan blijven met de omgeving.
Op dit moment is er een concept van de NvU. In september en oktober 2026 kunnen inwoners en organisaties hierover hun mening geven. Ook worden nog verschillende onderzoeken uitgevoerd en onderdelen verder uitgewerkt. De gemeenteraad kan daarnaast input geven voor de volgende versie van de NvU.
1. Wat staat er in de concept-NvU?
De gemeente wil voorwaarden stellen aan de ontwikkeling van Schiphol. Deze voorwaarden moeten zorgen voor een goede balans tussen de luchthaven en de omgeving.
De gemeente wil een compacte luchthaven die lang meegaat en die goed past bij de omgeving. Daarbij kijkt de gemeente naar verschillende belangen:
- Een gezonde en prettige leefomgeving voor inwoners.
- De manier waarop Schiphol in de omgeving wordt ingepast.
- Goede internationale verbindingen.
- Een aantrekkelijk klimaat voor bedrijven en werkgelegenheid.
- Een goede bereikbaarheid.
Deze belangen komen onder andere uit de Omgevingsvisie Haarlemmermeer 2040 en het beleid van de landelijke en provinciale overheid.
Als het ruimtelijk ontwikkelingsplan van Schiphol volgens de gemeente voldoende laat zien dat deze belangen in balans zijn, kan de gemeente beginnen met het aanpassen van het omgevingsplan.
2. Doelen en uitgangspunten
De gemeente heeft drie belangrijke doelen voor de ruimtelijke ontwikkeling van Schiphol. Deze doelen zijn uitgewerkt in negen uitgangspunten. Daarnaast moet Schiphol voldoen aan het bestaande beleid van de gemeente Haarlemmermeer.
Doel 1: Een gezonde en veilige leefomgeving
De uitgangspunten hierbij zijn:
Een gezonde leefomgeving
Schiphol kan zich alleen verder ontwikkelen als de luchthaven ook investeert in verbetering van de leefomgeving.
Veiligheid voorop
Veiligheid op en rond de luchthaven is een harde voorwaarde. De veiligheid mag niet in gevaar komen door nieuwe ontwikkelingen. Ook bestaande situaties worden waar mogelijk veiliger.
Doel 2: Een herkenbaar en aantrekkelijk landschap met een passende, compacte luchthaven
Uitgangspunten hierbij zijn:
Een compacte luchthaven
Schiphol moet de beschikbare ruimte efficiënt gebruiken. Door de bestaande ruimte beter en intensiever te gebruiken, blijft er meer ruimte over voor andere functies, zoals landschap en groen.
Landschap en openbare ruimte als visitekaartje
Het landschap en de openbare ruimte rond Schiphol moeten veilig, herkenbaar en aantrekkelijk zijn. Dit kan bijvoorbeeld door te investeren in wandel- en fietsroutes, plekken om te verblijven en de kwaliteit van de openbare ruimte.
Goede overgangszones verbeteren de leefomgeving
Goede overgangsgebieden tussen Schiphol en omliggende gebieden kunnen de leefomgeving verbeteren. Dit geldt bijvoorbeeld voor de gebieden bij Badhoevedorp, Rijsenhout, de Ringdijk-Aalsmeer en Hoofddorp-Noord.
Goede entrees geven Schiphol een duidelijk gezicht
De routes naar Schiphol moeten duidelijk en aantrekkelijk zijn. Dit geldt onder andere voor de A4, A9, Kruisweg, Fokkerweg, Sloterweg en Schipholweg.
Doel 3: Goede internationale verbindingen, een aantrekkelijk vestigingsklimaat en goede bereikbaarheid
Uitgangspunten hierbij zijn:
De luchthaven als onderdeel van de economie
Door de verbindingen met de rest van de wereld draagt Schiphol bij aan de economie van de regio. De luchthaven zorgt voor vervoer van goederen en ontmoeting en ontspanning van mensen. Ook draagt de luchthaven bij aan een aantrekkelijk gebied voor internationale bedrijven en werkgelegenheid.
Internationale bedrijven en belangrijke voorzieningen komen vooral op Schiphol-Centrum en de knooppunten van het openbaar vervoer. Ondersteunende diensten kunnen bijvoorbeeld op Schiphol-Oost en Schiphol-Zuidoost komen.
Bereikbaarheid bepaalt de mogelijkheden voor groei
De wegen en het spoor hebben nu al te maken met te weinig ruimte voor reizigers. Ook op langere termijn wordt een tekort aan ruimte op de wegen en de sporen rond Schiphol verwacht. Daarom moeten keuzes worden gemaakt over de uitbreiding en verbetering van de infrastructuur.
Kwaliteit is belangrijker dan omvang
De gemeente wil vooral de kwaliteit van Schiphol en de omgeving verbeteren. Op deze manier wil de gemeente ervoor zorgen dat Schiphol en de regio zich op een goede en evenwichtige manier kunnen ontwikkelen. De beperkte ruimte op Schiphol moet vooral worden gebruikt voor diensten die passen bij de belangrijkste taken van de luchthaven.
3. Graadmeters
De gemeente wil kunnen meten of de plannen voor Schiphol voldoen aan de voorwaarden. Daarom worden indicatoren ontwikkeld; dat zijn graadmeters. Dit zijn meetbare criteria waarmee de gemeente kan beoordelen of een ontwikkeling past binnen het omgevingsplan.
De graadmeters worden nog verder uitgewerkt. Ze worden opgenomen in de definitieve versie van de NvU.
Er komen graadmeters voor de middellange en lange termijn. Ze kunnen bijvoorbeeld gaan over:
- Bereikbaarheid: de bereikbaarheid van Schiphol moet voldoende zijn voordat nieuwe ontwikkelingen mogelijk worden.
- Efficiënt gebruik van ruimte: de bestaande ruimte op Schiphol moet zo goed en intensief mogelijk worden gebruikt.
- Gezondheid: Schiphol moet maatregelen nemen om de gevolgen voor de gezondheid te beperken, bijvoorbeeld door geluid en fijnstof te verminderen.
De graadmeters helpen de gemeente om ook in de toekomst te beoordelen of nieuwe ontwikkelingen op Schiphol passen bij de afspraken over een gezonde, veilige en aantrekkelijke leefomgeving.
4. Schiphol moet onderzoek doen
Op basis van de uitgangspunten in de NvU moet Schiphol verschillende onderzoeken doen. Een van deze onderzoeken is een milieueffectrapport.
De resultaten van de onderzoeken worden gebruikt om te beoordelen of de plannen goed passen in de omgeving. Daarbij kijkt de gemeente naar een evenwichtige verdeling van functies op verschillende locaties. Dit is een belangrijk uitgangspunt van de Omgevingswet.
De uitkomsten van de onderzoeken vormen de basis voor een mogelijke aanpassing van het omgevingsplan.