Veelgestelde vragen over windenergie

Windenergie is energie die wordt gewonnen door het omzetten van de bewegingsenergie van lucht in bijvoorbeeld elektriciteit. Dit is een duurzame manier om elektriciteit op te wekken. Het werkt zo: door de wind komen de wieken van de windturbine in beweging. Deze beweging komt via de tandwielkast naar de generator, die vervolgens de mechanische energie omzet in elektrische energie. De opgewekte windenergie wordt vervolgens via kabels in de mast getransporteerd naar het elektriciteitsnet voor gebruik.

In Haarlemmermeer is de energietransitie in volle gang. Dit doen we vanwege de afspraken in het Klimaatakkoord. We gaan samen energie besparen, duurzaam opwekken en anders verwarmen. Er moet veel meer energie duurzaam worden opgewekt zodat we minder CO2 uitstoten. Zo kunnen we klimaatverandering tegengaan.

Windenergie is 100% schoon en duurzaam en raakt nooit op. Afgezien van het maken en plaatsen van de windturbines komt er helemaal geen CO2 vrij bij het produceren van windenergie.

Voordelen:

• Windenergie is 100% schoon en duurzaam, en dus een milieubewuste optie voor energie.
• Windenergie is nu de goedkoopste en schoonste manier om de CO2-uitstoot te verlagen.
• Het maakt ons minder afhankelijk van fossiele brandstoffen en van landen zoals Rusland en Saoedi-Arabië, die dat nu voor ons produceren.
• Windenergie komt uit een natuurlijke bron die onuitputtelijk is. Wind is gratis en wind wordt overal waar het waait opgewekt.

Nadelen:

• Windenergie is op dit moment nog redelijk duur. Deze prijzen worden steeds lager, daarnaast zal de prijs van windturbines ook dalen wanneer ze in grotere aantallen worden gemaakt.
• Windturbines verstoren het landschap en kunnen een gevaar vormen voor de biodiversiteit. Het is daarom belangrijk goed onderzoek te doen naar de impact voor flora en fauna bij het kijken naar locaties voor windturbines.
• Windturbines kunnen voor geluidsoverlast zorgen. Hiervoor zijn geluidsnormen vastgesteld.
• Tijdens het bouwen en aanleggen van windturbines komt CO2 vrij. Deze uitstoot is, gerekend over de hele levensduur van een windturbine, heel laag. In 3 tot 6 maanden draaien, wekt een windturbine evenveel energie op als er nodig is voor de bouw, onderhoud en afbraak.
• Op land waait het minder hard dan op zee, de opbrengst uit windturbines op land is dus minder dan bij windturbines op zee. Toch zijn windturbines op land nog steeds noodzakelijk voor het opwekken van voldoende energie, en daarnaast ook goedkoper dan windturbines op zee.

Een turbine begint stroom te leveren bij windkracht 2. Bij windkracht 6 bereikt de windturbine het maximale vermogen. De grootste typen turbines produceren per jaar tot wel 8 miljoen kWh (kilowattuur, de eenheid die we gebruiken voor de hoeveelheid geleverde of verbruikte energie). Dit is genoeg om zo'n 2.300 huishoudens van stroom te voorzien. 

Als het te zacht (beneden windkracht 2) of te hard (boven windkracht 10) waait, wekt een windturbine geen energie op. Dit betekent niet dat alles opeens stil valt als het een keertje niet waait: het stroomnetwerk in Nederland wordt gevoed door veel verschillende bronnen, dus het licht blijft gewoon branden.    

Een windturbine gaat zo'n 20 jaar mee. 

Microturbines worden ook wel boerenmolens genoemd. Het zijn kleine windturbines met een maximale ashoogte van 15 meter. Ze zijn alleen toegestaan in landelijk gebied en geven bijvoorbeeld boeren de mogelijkheid om windenergie op hun eigen grond op te wekken voor eigen gebruik.

Voor windturbines vanaf 150 meter hoogte is het verplicht om obstakelverlichting te hebben. Dat is verlichting voor het vliegverkeer.    

Dit ligt aan de locatie van de windturbines. Nederland heeft geen norm voor de minimale afstand tussen een windturbine en een woning om overlast te voorkomen. Maar een gemeente kan wel een minimale afstand afleiden uit de Nederlandse normen voor geluid en slagschaduw. Die afstand is dan voor elke lokale situatie uit te rekenen. Dat is zinvoller dan een vaste afstandsnorm.

Met slagschaduw wordt de schaduw bedoeld die ontstaat als de zon tegen de wieken van de windturbine schijnt. Doordat de wieken bewegen, beweegt deze schaduw ook. Als deze bewegende schaduw over bijvoorbeeld ramen van woningen gaat, kunnen omwonenden dat als hinderlijk ervaren. Of u hinder ervaart is afhankelijk van de positie van uw woning ten opzichte van de windturbine, maar bijvoorbeeld ook van de stand van de zon en eventuele bewolking. Om hinder zoveel mogelijk te voorkomen is er een officiële slagschaduwnorm vastgesteld. De officiële slagschaduwnorm is dat een windturbine gemiddeld maximaal 17 dagen per jaar een zogeheten gevoelig object meer dan 20 minuten per dag mag raken. Gevoelige objecten zijn woningen, scholen, ziekenhuizen, verpleeghuizen, verzorgingshuizen, psychiatrische inrichtingen en kinderdagverblijven.

Een windturbine mag niet hoger zijn dan toegestaan is vanuit de hoogtebeperkingen voor de luchtvaart. Voor de vier locaties in het windzoekgebied in Haarlemmermeer zijn dit verschillende hoogtes. De onderzoeken zijn uitgevoerd voor windturbines van 145 meter tiphoogte, 150 meter tiphoogte en 218 meter tiphoogte.

Windturbines met een tiphoogte van 150 meter of meer moeten ‘obstakelverlichting’ hebben. Dit gaat om rode lampen in de nacht en witte lampen overdag. Deze staan in principe altijd aan om vliegtuigen te waarschuwen. De laatste tijd wordt er gewerkt met naderingsdetectie. Dat betekent dat de lampen pas aangaan als een vliegtuig in de buurt komt.

We delen de zorg over de gezondheidseffecten van windturbines en we zijn ons ervan bewust dat dit speelt. We volgen wat er landelijk en in andere gemeenten (zoals Amsterdam) gebeurt. Op dit moment zijn er bij de GGD en de gemeente geen klachten bekend over geluidhinder van de bestaande windturbines bij de A4.

Het meeste geluid van een windturbine wordt veroorzaakt door de luchtstroming om de draaiende wieken. Dit geluid wordt vaak als een zoevend of zwiepend geluid ervaren. Voor iedere windturbine of windpark moet er een geluidsberekening zijn.

Er zijn op dit moment geen wettelijke normen voor het geluid van windmolens.* Op 30 juni 2022 heeft de Raad van State de uitspraak gedaan dat de landelijke normen niet meer geldig zijn. Gemeenten mogen zelf bepalen welke normen voor geluid van windmolens ze gebruiken. Lees hier meer over op de website van de GGD(externe link). 

Voor zover wij weten gebeurt dit nog niet. Dit heeft te maken met de huidige wet- en regelgeving, waarin onderscheid wordt gemaakt tussen vliegtuiggeluid en andere geluidsbronnen. In de nieuwe omgevingswet wordt rekening gehouden met de combinatie van geluid van windturbines en vliegtuigen (en wegen/spoor/industrie). Het is momenteel nog onduidelijk wanneer de nieuwe omgevingswet in werking zal treden. Hierdoor is het voor de gemeente lastig om nu al berekeningen volgens de nieuwe rekenregels uit te voeren. Zodra er meer bekend is rond de invoering en rekenregels van de omgevingswet vanuit het ministerie van Binnenlandse Zaken en het RIVM kan de gemeente hiermee aan de slag. 

Er is geen norm voor laagfrequent geluid. In 2023 is het geluidniveau in woningen door laagfrequent geluid van windturbines onderzocht. Dit onderzoek wijst uit dat een aanvullende norm voor LFG niet nodig is: de geluidnormen voor het totale geluid van windturbines beschermen omwonenden ook tegen overlast door laag frequent geluid.

Nee. Uit onderzoek blijkt dat er geen verband is. Dus het is niet per definitie hoe hoger, hoe meer geluid.

In 2024 is er onderzoek geweest naar de uitstoot van schadelijke stoffen van windturbines. Het onderzoek concludeert dat de impact van windturbines door BPA, microplastics en fijnstof verwaarloosbaar is in vergelijking met andere bronnen. Windturbines dragen slechts een klein deel bij aan deze emissies, en verdere vermindering van deze impact is haalbaar door technologische verbeteringen en optimalisaties.

In het participatieproces Wind op Land maakte de gemeente samen met inwoners, ondernemers, natuurorganisaties en andere betrokkenen spelregels voor windenergie in Haarlemmermeer-Zuid. Hier lees je hoe het participatieproces eruit zag. En wat hieraan voorafging(externe link).  

Een opzet voor de vragen zijn voorgesteld aan de gemeenteraad. Deze zijn vervolgens besproken door de gemeenteraad. Op 18 juli 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met de vragen.

In aanloop naar de RES 1.0 heeft een uitgebreid participatieproces plaatsgevonden. Daarin zijn veel zorgen geuit door inwoners in en om het zoekgebied. In juni 2021 heeft de gemeenteraad het windzoekgebied vastgesteld. In februari 2024 is het participatieproces Wind op Land gestart. Kijk voor meer informatie hierover op het platform Wind op Land(externe link).

De provincie start de projectbesluitprocedure voor Windpark Waterwolf in Haarlemmermeer-Zuid. Het project is in de verkenningsfase. Bewoners en andere belanghebbenden kunnen in deze fase meedenken over het project. Na de verkenningsfase volgt een uitwerking van de onderzoeksresultaten en input van bewoners en bedrijven. Op basis daarvan stelt de provincie een ontwerp projectbesluit op. Dit gebeurt naar verwachting in de loop van 2026. Hierin staat of het windpark er komt en onder welke voorwaarden. Iedereen kan hierop opnieuw reageren. Ga voor meer informatie naar de website van de provincie(externe link).

Je kunt de spelregels lezen op de pagina over de spelregels(externe link).

De gemeenteraad heeft op 24 oktober 2024 besloten meer waarde te hechten aan de stem van de direct omwonenden in het zoekgebied en de straal van twee kilometer eromheen. Dat is scenario A dat in het raadsvoorstel stond.

De gemeente heeft de concept-spelregels aangepast. Dit is gedaan op basis van de ingediende zienswijzen en de uitkomsten van de peiling. Op 13 maart 2025 heeft de gemeenteraad ingestemd met de definitieve spelregels.

Nee. De spelregels bevatten de voorwaarden waarop wij (gemeente en belanghebbenden) vinden dat er een windpark mag komen. Het zegt niet iets over de komst van een windpark. Een windpark komt er pas definitief als toestemming is gegeven / vergunning is verleend.

Uit de peiling bleek dat een meerderheid wil dat de gemeente een faciliterende rol inneemt in het proces. Dit hebben wij vertaald naar het faciliteren van de omgeving om voor hun belangen op te komen in het vervolgproces. En actief te informeren over ontwikkelingen.

De spelregels kunnen de windturbines niet blokkeren. Dat komt omdat de provincie Noord-Holland bevoegd is om het uiteindelijke besluit te nemen. Met de spelregels hopen wij als gemeente wel invloed te kunnen uitoefenen. De spelregels worden gebruikt om een plan voor een windpark straks te beoordelen. En dit als een advies mee te geven aan de provincie Noord-Holland.

Met het besluit van de gemeenteraad van 13 maart 2025 zijn de spelregels nu definitief. In 2024 heeft een participatieproces plaatsgevonden met meerdere stappen waarbij het mogelijk was te reageren.

Ja, een aantal gemeenten stellen spelregels op voor een windpark in hun gemeente of zijn hiermee bezig. Gemeente Zaanstad werkt aan spelregels en heeft het proces anders ingericht dan wij. Gemeente Eemnes heeft ook spelregels opgesteld.

Op dit moment is nog niet duidelijk waar de windturbines komen. Een eventuele ontwikkelaar dient een plan en ontwerp in van het windpark (eventueel samen met de omgeving). De provincie Noord-Holland besluit vervolgens of er een vergunning wordt verleend aan de ontwikkelaar.

Ontwikkelaars kunnen lokale grondeigenaren zijn, zowel particulier als publiek. Maar ook energiecoöperaties, marktpartijen of een combinatie.    

De gemeente zal dit melden bij de provincie en de initiatiefnemer en hierover het gesprek aangaan.

In 2021 heeft de gemeenteraad van Haarlemmermeer dit gebied tot zoekgebied voor windenergie aangewezen. De reden dat het in het zuiden is, komt door Schiphol. Er zijn beperkingen rondom een luchthaven waardoor het noorden van Haarlemmermeer niet mogelijk is. Meer informatie vind je op de pagina over het proces(externe link).

De coalitie van regeringspartijen in de Tweede Kamer bepaalt welk beleid ze de komende jaren wil uitvoeren. Totdat de Tweede Kamer over nieuw beleid heeft besloten, blijft het bestaande beleid van toepassing. Het maken van nieuw beleid en de besluitvorming daarover nemen tijd in beslag. In het nu geldende beleid beslissen provincies over de plaatsing van windturbines op windparken van onder de 100 Megawatt en niet de regering in Den Haag. De afspraken die zijn gemaakt in de Regionale Energie Strategie (RES) staan op dit moment nog overeind. Ook heeft Minister Hermans van het ministerie KKG zich op 16 december 2024 nog uitgesproken voor windturbines op land. Dus op korte termijn verwachten we niet dat het beleid verandert.

Nee, dat is pas definitief als er een plan voor een windpark is ingediend en goedgekeurd door de provincie Noord-Holland. Er is al wel een partij die het windpark in Haarlemmermeer-Zuid graag wil ontwikkelen. Meer informatie over deze partij vind je op de website van Windpark Waterwolf(externe link).

De initiatiefnemer gaat aan de slag met het plan voor de participatie over het windpark. Daarbij kijken zij ook naar de participatie die al heeft plaatsgevonden tijdens het afgelopen participatieproces van de spelregels. Ook gaan de provincie, de initiatiefnemer en de gemeente in overleg met elkaar over de participatie.

In de voorbereiding van ons participatieproces voor het zoekgebied voor windmolens hebben we deze resultaten meegenomen om te komen tot verschillende scenario's die voor zijn gelegd aan de omgeving.

Een eventuele initiatiefnemer is aan zet om de omgeving te betrekken bij het ontwikkeltraject.  

De provincie start de projectbesluitprocedure voor Windpark Waterwolf in Haarlemmermeer-Zuid. Het project is in de verkenningsfase. Bewoners en andere belanghebbenden kunnen in deze fase meedenken over het project. Ga voor meer informatie naar de website van de provincie(externe link).

De gemeente vindt het erg belangrijk dat de omwonenden betrokken worden bij de plannen voor duurzame energie. En we vinden het eerlijk als zij er ook van profiteren. We willen daarom dat mensen die vlakbij windmolens wonen mede-eigenaar worden. Dat noemen wij lokaal eigenaarschap. Lees meer over lokaal eigenaarschap in het 'Beleidskader lokaal eigenaarschap in zon- en windprojecten(externe link)'. Of bekijk deze video over lokaal eigenaarschap(externe link).

Lokaal eigenaarschap betekent dat inwoners die vlakbij het windpark wonen, mede-eigenaar worden. Omwonenden kunnen dus meedelen in de winst of op een andere manier profiteren. Hier zijn drie mogelijkheden voor, en de ontwikkelaar is verplicht om deze alle drie mogelijk te maken:

1. Lokaal eigendom
2. Collectief voordeel
3. Individueel voordeel

Lees hier meer over in het 'Beleidskader lokaal eigenaarschap in zon- en windprojecten(externe link)'. Of bekijk deze video over lokaal eigenaarschap(externe link).

Het zoekgebied voor windenergie ligt in het zuiden van Haarlemmermeer. Er is verkend welke mogelijkheden er binnen dit aangewezen zoekgebied zijn voor grote windturbines, rekening houdend met beperkingen vanuit provinciaal beleid (met name natuur en landschap), veiligheids- en geluidscontouren voor diverse functies en met hoogtebeperkingen vanuit Schiphol. Meer informatie hierover vindt u op deze pagina.

Lees hier meer informatie over de specifieke locaties die nu onderzocht worden(externe link).

Deze regelgeving maakt het niet onmogelijk om windturbines in de omgeving van Schiphol te plaatsen. Wel moet daarbij rekening gehouden worden met de geldende regels voor hoogte enzovoorts. Binnen deze regels zoeken we naar de meest geschikte plekken.

In 2021 heeft de gemeenteraad van Haarlemmermeer dit gebied tot zoekgebied voor windenergie aangewezen. De reden dat het in het zuiden is, komt door Schiphol. Er zijn beperkingen rondom een luchthaven waardoor het noorden van Haarlemmermeer niet mogelijk is. Meer informatie vind je op de pagina over het proces(externe link).

Energiecoöperaties worden opgericht door inwoners en ondernemers in de gemeente. Voorbeelden uit onze gemeente zijn Meerwind (externe link)en Zon op Haarlemmermeer.(externe link)

Dit is een goed punt. De gemeente vindt het heel belangrijk dat wij energie besparen. Daarom is het Energieloket Haarlemmermeer(externe link) opgezet. Hier kunnen inwoners terecht voor onafhankelijk advies. Energiebesparing zal helaas niet voldoende zijn. De landelijke onderzoeksbureaus verwachten een verdere toename. Daar zullen wij op inspelen.   

De gemeenteraad heeft aangegeven dat zij deze zorg ook hebben. Daarom hebben wij een ‘Beleidskader lokaal eigenaarschap in zon- en windprojecten’, waarin staat dat de omgeving niet alleen last, maar ook baat moet hebben bij de opwek van energie. Een initiatiefnemer moet de omgeving een aanbod doen om deel te nemen. Op basis daarvan verleent de gemeente een vergunning. Bekijk het 'Beleidskader lokaal eigenaarschap in zon- en windprojecten(externe link)'. 

Net als met alle stroom, komt er geen rechtstreekse kabel naar uw voordeur vanuit een zonneakker of windmolenpark. U kunt terecht bij verschillende energieleveranciers om windstroom in te kopen. Ook bij lokale energieleveranciers, zoals Tegenstroom uit gemeente Haarlemmermeer.

De bevoegdheid om een besluit te nemen over kerncentrales ligt niet bij de gemeente, maar bij de Rijksoverheid.

Nadat de wind de wieken in beweging brengt, wordt deze beweging naar de generator gebracht. Deze zet de mechanische energie om in elektrische energie. Daarna zorgt de transformator ervoor dat de wisselstroom omgezet wordt in hoogspanning. De opgewekte windenergie wordt vervolgens via kabels in de mast getransporteerd naar het elektriciteitsnet voor gebruik.

Een heel windpark kun je niet zomaar afschakelen. Dan klapt de stroom eruit. Stilstandsvoorzieningen moeten daarom vooraf worden bedacht. Windturbines worden sowieso stilgezet als er windkracht 10 of meer is.

Tijdens het bepalen van de locatie en de hoeveelheid windturbines wordt rekening gehouden met de natuur en biodiversiteit. Hierbij kan worden gedacht aan insecten, maar ook aan vogels en vleermuizen. Het ecologische uitgangspunt hierbij is het verkleinen van effecten op natuur door locaties te kiezen waar zo min mogelijk (eventuele) schade wordt aangericht. 

Windturbines vormen een bedreiging voor vogels, vleermuizen en insecten. Het is daarom belangrijk eerst goed onderzoek uit te voeren naar de impact op de biodiversiteit.    

In het zoekgebied voor windturbines bevinden zich meerdere geschikte woongebieden van (broed)vogels. Bij de keuze voor de locatie en inpassing van de windturbines wordt er rekening gehouden met waardevolle locaties, zodat het risico op aanvaringen zoveel mogelijk wordt beperkt. 

Investeringen en daaruit komende inkomsten of opbrengsten uit het exploiteren van een zonnepanelen of windturbines tellen mee in het bedrijfsresultaat en de daarbij horende fiscale regelgeving en kwalificatie. Bij grotere windmolenparken komt het voor dat de financiële inkomsten zodanig groot zijn in verhouding tot de inkomsten uit agrarische activiteiten, dat de fiscus de onderneming of gronden niet langer als (hoofdzakelijk) agrarisch beoordeeld. Dit kan effect hebben op de landbouwvrijstelling, bedrijfsopvolgingsregeling, onroerendzaakbelasting, WOZ-waarde, productieruimte, mestrechten en/of toeslagen.  

Hierover vindt u meer informatie op de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland over pacht(externe link). Het is wel belangrijk dat u altijd onderzoekt wat er in uw eigen contract staat.

We werken graag met bewezen technieken. Van zowel zonnepanelen als windturbines is bekend dat het werkt, duurzamer is, dat het rendement oplevert en betrouwbare energie oplevert. Iedere twee jaar kijken we opnieuw of er andere technieken in aanmerking komen. Op dit moment zijn dit de enige twee technieken die niet-duurzame energie kunnen vervangen. 

Windturbines in zee plaatsen is mogelijk en wordt ook gedaan. Maar om voldoende duurzame energie te kunnen produceren, zijn ook windturbines op land nodig. Windturbines op land zijn nog steeds de goedkoopste en meest efficiënte bronnen van duurzame energie.   

Wilt u op de hoogte gehouden worden over nieuwe bijeenkomsten of plannen over windenergie in Haarlemmermeer? Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief(externe link).  

Ook kunt u op de website van de provincie(externe link) informatie en updates vinden over de projectbesluitprocedure voor Windpark Waterwolf in Haarlemmermeer-Zuid. En op de website van de windcoalitie(externe link) leest u meer over Windcoalitie Haarlemmermeer-Zuid en de plannen voor Windpark Waterwolf.

Uw ideeën, suggesties en vragen zijn belangrijk. Neem contact met ons op via energie@haarlemmermeer.nl.

Uit divers onderzoek blijkt dat woningen een paar procent minder waard kunnen worden, een effect dat in sommige gevallen slechts tijdelijk is. Na een tijdje stijgt de waarde weer. Op de website van de Nederlandse WindEnergie Associatie(externe link) (NWEA) staat een overzicht van de onderzoeken.   

Je kunt deze verslagen en de video's terugvinden op de verslagpagina van ieder thema: gezondheid(externe link), natuur(externe link), lokaal eigenaarschap(externe link) en impact op ruimte(externe link).

We kunnen je deze presentatie per e-mail toesturen. Stuur ons hiervoor een e-mail op wind@haarlemmermeer.nl.