Het witte pomphuisje: monument van het jaar 2023

Haarlemmermeer is acht gemeentelijke monumenten rijker

20 december 2023
Cultuur, Nieuws

Het college van B&W heeft deze week besloten om acht panden in de gemeente aan te wijzen als gemeentelijk monument. Door de aanwijzing als gemeentelijk monument worden de panden behouden voor de toekomst omdat dit ze beschermt tegen sloop en aantasting. Door deze bescherming wordt het karakter en de identiteit van de gemeente bewaard.

Tastbare herinneringen

Normaal gesproken worden er ongeveer drie gemeentelijke monumenten per jaar aangewezen. Maar door de coronapandemie en de fusie met Haarlemmerliede & Spaarnwoude is er een achterstand ontstaan. Daarom is er dit jaar sprake van acht aangewezen panden. Monumenten zijn enorm belangrijk voor Haarlemmermeer omdat ze als fysiek zichtbaar element aan de geschiedenis van onze gemeente blijven herinneren

Wethouder Marja Ruigrok (Cultuur): “We vinden belangrijk om deze tastbare herinneringen aan het verleden te beschermen en te bewaren zodat volgende generaties aan de hand ervan kunnen leren over de geschiedenis van onze gemeente. Onze inwoners moeten het verleden kunnen omarmen en beleven. Daarom heeft het college besloten om deze acht panden aan te wijzen als gemeentelijke monument.”

Het witte pomphuisje: monument van het jaar 2023

Het witte pomphuisje: monument van het jaar 2023. Nu komen er acht monumenten bij. Foto: Kees van der Veer

De acht aangewezen panden

In het besluit van het college zijn de volgende panden aangewezen als gemeentelijk monument:

  • Het transformatorhuisje aan de Akerdijk 13a in Lijnden is in 1919 gebouwd naar een ontwerp van J.B. van Loghem. Hij maakte voor alle in totaal 80 transformatorhuisjes een uniek ontwerp. Dit transformatorhuisje werd in de stijl van het zakelijk expressionisme gebouwd voor één van de pompen in het naastliggende gemaal De Lynden.
  • De voormalige fruitloods aan Boslaan 1a werd samen met de boerderij in 1940 gebouwd in het stadspark in Hoofddorp voor het 'Fruitteelt Demonstratie Bedrijf’. Dat was door de provincie Noord-Holland opgericht om te laten zien dat fruitteelt mogelijk was op de kleigrond van Haarlemmermeer. Ook was het onderdeel van een groot werkverschaffingsproject in de gemeente waar ook het wandelbos bij hoorde.
  • Drie arbeidershuisjes aan de IJweg 392-396 in Boesingheliede die naar alle waarschijnlijk in de negentiende eeuw zijn gebouwd voor arbeiders op de nabijgelegen boerderij Ceres. De gemeente wil de huisjes behouden vanwege de typische vorm waarin zij in het landschap staan en omdat ze veel toevoegen aan de ruimtelijke kwaliteit van Boesingheliede.
  • Hoeve de Vogel aan de Rijnlanderweg 916 in Hoofddorp en de bijbehorende schuur behoren tot de oudste monumenten in de gemeente want beide panden zijn al in 1855, 3 jaar na de drooglegging van het Haarlemmermeer, gebouwd. De schuur is een zogenaamde Vlaamse schuur die in de gemeente Haarlemmermeer heel zeldzaam is.
  • De jaren ’30 woning aan de Rijnlanderweg 958/958a in Hoofddorp werd in 1934 gebouwd in de stijl van het zakelijk expressionisme voor landbouwer Jacob de Graaf. Rondom de woning zijn in de laatste jaren steeds meer logistieke panden gebouwd. Door de woning in deze omgeving te behouden dient het als een blijvende herinnering aan het agrarische verleden van de Rijnlanderweg.
  • De Onze Lieve Vrouwe Onbevlekt Ontvangen Kerk aan de Sint Anthoniusstraat 16-17 uit 1956 is gebouwd op de plek van de vroegere OLVOO kerk. De vroegere kerk was de eerste kerk die in Nieuw-Vennep gebouwd werd. De huidige kerk is een typische 'wederopbouw'-kerk met stijlinvloeden van de Delftse School.
  • De twee spoorwachterswoningen aan de Venneperweg 683 en 685 in Nieuw-Vennep waren oorspronkelijk onderdeel van de Haarlemmermeerspoorlijn, een netwerk van voormalige spoorlijnen in het gebied tussen Haarlem, Amsterdam, Utrecht en Leiden. De wachterswoningen langs de spoorlijnen waren dienstwoningen die bedoeld waren voor baanwachters, overwegwachters, brugwachters en hun gezinnen.

Wat komt er kijken bij een aanwijzing tot monument?

Voordat de procedure tot aanwijzing als gemeentelijk monument begint gaat de gemeenten altijd eerst in gesprek met de eigenaren van de betreffende panden. Met alle acht eigenaren is een gesprek gevoerd waarna zij een voornemen van de gemeente toegestuurd hebben gekregen. Daarin zijn zij geïnformeerd over het plan om het pand als monument aan te wijzen. De eigenaren hebben vervolgens zes weken de tijd gehad om hierop te reageren en dat hebben zes van de acht dan ook gedaan met het indienen van een zienswijze. Geen van deze zienswijzen hebben geleid tot een ander besluit door de gemeente. De eigenaren worden per brief geïnformeerd over de beslissing en krijgen daarbij ook een reactie op hun zienswijze.

Dit besluit is het definitieve aanwijzingsbesluit. De gemeente maakt dit besluit bekend door middel van een publicatie op www.officiëlebekendmakingen.nl. Belanghebbenden kunnen binnen zes weken na publicatie bezwaar tegen het besluit aantekenen. Na bezwaar kan eventueel alsnog worden besloten om een pand toch niet aan te wijzen als gemeentelijk monument.