.

Warmtebronnen in Haarlemmermeer

De energievoorziening van Nederland gaat veranderen. Uiterlijk in 2050 willen we alle gebouwen in Haarlemmermeer duurzaam verwarmen. Aardgas is een fossiele brandstof die opraakt, bij de verbranding komt het broeikasgas CO₂ vrij. CO₂ versterkt de opwarming van de aarde en daarmee ook klimaatverandering. Op deze pagina vindt u meer informatie over duurzame warmtebronnen in Haarlemmermeer.

Wat betekent dit voor u?            

Als inwoner of ondernemer gaat u veranderingen merken. Uw woning of bedrijfspand wordt in de toekomst anders verwarmd. Wanneer dit gebeurt, en op welke manier, hangt af van uw situatie.  

Het is vrij makkelijk om een nieuwbouwwoning duurzaam te verwarmen. Voor bestaande bouw zijn de uitdagingen groter. De komende periode worden de plannen hiervoor uitgewerkt in de Warmtevisie Haarlemmermeer. Meer informatie over de Warmtevisie vindt u op de pagina ‘Anders verwarmen, hoe zit dat?’  

Nieuwbouw   

Nieuwbouw kan redelijk makkelijk duurzaam verwarmd worden. De belangrijkste keuze is welke warmtebron het best werkt.  

1 februari 2018 heeft de gemeente Haarlemmermeer samen met andere gemeenten in de metropoolregio Amsterdam (MRA) de intentieovereenkomst getekend. Met deze overeenkomst geeft de gemeente aan geen huizen meer te bouwen met een aardgasaansluiting. Inmiddels is per 1 juli 2018 ook landelijk de nieuwe wet Voortgang Energietransitie ingegaan. Deze wet zegt dat nieuwbouwwoningen niet meer verplicht worden een aardgas aansluiting te hebben. Dit betekent dat er voor nieuwbouw vanaf 1 juli 2018 geen vergunning wordt gegeven voor woningen, bedrijven of andere gebouwen met aardgasaansluiting (kleinverbruik). Alleen bij speciale gevallen kan de gemeente een uitzondering maken. De rijksoverheid stelt hiervoor regels op. De gemeente Haarlemmermeer wil geen gebruik maken van deze uitzonderingsbevoegdheid. Dit sluit niet aan bij het gemeentelijk beleid, onze doelstellingen en de doelstellingen van de rijksoverheid.  

Bestaande bouw  

Uiterlijk in 2050 moeten alle woningen in Haarlemmermeer van het aardgas af zijn. Op welke manier de bestaande bouw in Haarlemmermeer duurzaam verwarmd kan worden, zijn we aan het onderzoeken. Daarbij gaat het niet alleen om welke techniek we gaan gebruiken maar ook om de organisatie en financiering.  De komende periode worden de plannen hiervoor uitgewerkt in de Warmtevisie Haarlemmermeer. Meer informatie over de Warmtevisie vindt u op de pagina ‘Anders verwarmen, hoe zit dat?’  

Warmtebronnen 

Er zijn verschillende soorten warmtebronnen. De temperatuur scheelt per bron of techniek. Wij maken onderscheid tussen de volgende typen warmtebronnen: 

  • Bronnen voor lage temperatuur warmte. Bronnen die warmte/koelte leveren tot 40°C. Deze zijn geschikt om de werking van warmtepompen te verhogen en goed geïsoleerde gebouwen te verwarmen. 
  • Bronnen voor midden en hoge temperatuur warmte. Midden temperatuur levert warmte van 40°C tot 70°C. Deze zijn geschikt om goed geïsoleerde gebouwen te verwarmen.  Hoge temperatuur levert warmte van 70°C of hoger. Deze zijn geschikt om zonder (ingrijpende) na-isolatie oude woningen te verwarmen door middel van een warmtenet 
  • Duurzame gassen 

In Haarlemmermeer zijn er bijna geen hoge- of midden temperatuur bronnen aanwezig. Wel zijn er meerdere lage temperatuurbronnen. 

Bronnen voor lage temperatuur warmte 

Lage temperatuur bronnen leveren warmte aan een warmtenet of direct aan individuele gebouwen. Vaak is verhoging van de temperatuur nodig om te komen tot nuttige toepassing. Voor de nabije toekomst zijn de volgende warmtebronnen met een lage temperatuur relevant: 

  • Warmte uit de bodem 
  • Warmte uit oppervlaktewater 
  • Restwarmte van datacenters 
  • Restwarmte van utiliteiten en voorzieningen 

Warmte uit de bodem  

Dit is een kansrijke bron die al veel wordt toegepast. Het is een bron die zowel samen als individueel toegepast kan worden. Omdat steeds meer partijen gebruik willen maken van warmte uit de bodem, stelt de gemeente beleid op voor gebieden waarvan we denken dat er veel behoefte is aan deze warmtebon. Zo zorgen we ervoor dat de bodemenergie goed benut kan worden. Voor kwetsbare gebieden (risico op kwel, wellen) stellen we aanvullende regels op. 

De bodem in Haarlemmermeer lijkt toereikend voor de totale energievraag. Voor nieuwbouw is het mogelijk minimaal 4000 woningen per vierkante kilometer te voorzien. Voor bestaande bouw is het minimaal 2600 woningen per vierkante kilometer.  

Warmte uit oppervlaktewater (aquathermie) 

Aquathermie is het verwarmen en koelen van gebouwen door het gebruik van oppervlaktewater, afvalwater of drinkwater. Het is een bron die zowel samen als individueel toegepast kan worden. Deze temperatuur dient verhoogd te worden (opwaardering) om te gebruiken voor de verwarming van de bestaande bouw en te voorzien in de vraag naar warm water. De techniek kan gecombineerd worden met warmte uit de bodem. 

Datacenters 

Uit het onderzoek ‘Verkenning naar de haalbaarheid van een gemeentelijk warmtenet gevoed door datacenters’ (2019) blijkt dat restwarmte van datacenters in theorie voldoende is voor de gehele warmtevraag in Haarlemmermeer. Met de huidige koeltechnieken komt restwarmte van circa 30 graden Celsius vrij bij een datacenter. Deze temperatuur dient verhoogd te worden (opwaardering) om gebruikt te worden voor de verwarming van de bestaande bouw en te voorzien in de vraag naar warm water. Naast de temperatuur van de warmtebron is hiervoor ook een warmtenet nodig. Restwarmte van datacenters voor gebouwverwarming wordt in de praktijk nog weinig toegepast. Dit komt onder andere doordat datacenters het leveren van warmte niet beschouwen als kernzaak. Tot nu toe zijn er daardoor in Nederland maar enkele plekken waar de warmte succesvol wordt benut. 

Restwarmte van utiliteiten 

In sommige utiliteitsgebouwen vinden processen plaats waar warmte bij vrij komt. Utiliteitsgebouwen zijn gebouwen zonder woonbestemmingen, zoals fabrieken, kantoren en opslagruimtes. Soms kan warmte gebruikt worden voor een naastgelegen gebouw of in een warmtenet. Denk aan warmte van bakkerijen of industriële processen. In Haarlemmermeer is geen “zware industrie” aanwezig. We verwachten dat de inbreng van utiliteit als warmtebron relatief beperkt zal zijn. Op dit moment hebben we nog onvoldoende zicht op de spreiding van deze mogelijke warmtebronnen en de hoeveelheid warmte die hieruit beschikbaar kan komen. 

Bronnen voor hoge temperatuur warmte 

Hoge temperatuur warmtebronnen leveren rechtstreeks warmte aan een hoge temperatuurwarmtenet. De warmte uit een hoge temperatuur warmtenet hoeft niet meer extra te worden opgewarmd, het is direct geschikt voor de levering van warmte. 

Hoge temperatuur warmtebronnen zijn:

  • Aardwarmte 
  • Houtige biogrondstoffen 
  • Restwarmte (van industrie, afvalverbranding en energiecentrales). 

Aardwarmte 

De potentie voor aardwarmte, of geothermie, is op dit moment voor Haarlemmermeer nog onbekend. Vanuit Energiebeheer Nederland wordt onderzoek verricht naar de kansen voor geothermie in Nederland. Ook in Haarlemmermeer is onderzoek verricht (Seismische Campagne Aardwarmte Nederland ). Meer informatie is te vinden op de pagina 'Onderzoek Aardwarmte’.  

Houtige biogrondstoffen

De inzet van houtige biomassa wordt door de rijksoverheid gesubsidieerd en wordt gezien als tussenstap. De verbranding van houtachtige biogrondstoffen voor warmte wenst de gemeente Haarlemmermeer niet. Op lange termijn zijn er betere opties voor de energievoorziening. 

Duurzame gassen 

Waterstof en groengas worden regelmatig genoemd als kansrijke alternatieven in de energietransitie. Groengas komt van biogas gemaakt uit bijvoorbeeld gft-afval en mest van vee. Van waterstof wordt verwacht dat deze voor 2030 geen belangrijke rol zal spelen in de warmtevoorziening. Wij verwachten dat de beschikbaarheid van groengas voor Haarlemmermeer beperkt blijft. 

Ondanks de beperkte beschikbaarheid lijkt groengas voor delen van onze gemeente wel de best haalbare en betaalbare warmtebron. Wij willen het weinige groengas doelmatig inzetten. Groengas werkt gewoon met een cv-ketel, eventueel samen met een elektrische warmtepomp. Die combinatie heet een hybride warmtepomp.