Hoe gaat het met de jeugd?

Wegens succes geprolongeerd: het jeugdonderzoek. Net als vijf jaar geleden krijgen alle Haarlemmermeerse kinderen van 8 tot en met 17 jaar de kans om via een digitale enquête hun stem te laten horen over hoe het met ze gaat. Thuis, op school, met de studie, met (vrijwilligers)werk, hun inkomen, gezondheid, sport en vrije tijd, hun sociale relaties, over de maatschappij, hun dromen en zorgen over de toekomst.

Via de post ontvangen ze een uitnodiging om mee te doen aan het onderzoek. Dat kan van eind mei tot 1 juli. Onder oudere jongeren van 18 tot 27 jaar wordt een steekproef gehouden. Aan het einde van het jaar verschijnt het rapport met de uitkomsten. Wethouder Marjolein Steffens-van de Water (Jeugd & Onderwijs) licht toe.

Initiatiefnemers testen het freerunparcours in Nieuw-Vennep, foto Danny de Casembroot

Jongeren op het freerunparcours in Nieuw-Vennep, foto Danny de Casembroot

Waarom wilt u dit?

“Het is heel belangrijk dat jonge mensen in Haarlemmermeer de gelegenheid krijgen de gemeente te laten weten wat ze belangrijk vinden, waar ze zich zorgen om maken en ook waar ze kansen zien. Ik vind dat je zo’n onderzoek meerdere keren moet doen. Als je achttien jaar bent, krijg je stemrecht. Voor die tijd moet je ook je stem kunnen laten horen, bijvoorbeeld door antwoord te geven op vragen die specifiek op jouw leeftijdsgroep zijn gericht. Als het aan mij ligt, mag je als je 16 bent voor de gemeenteraad stemmen. In Den Haag vinden ze dat als je 14 of 15 bent je wel oud genoeg bent om een vakkenpakket te kiezen dat richting geeft aan de rest van je leven maar dat je er nog niet aan toe bent om je stem uit te brengen over je eigen leefomgeving.”

Het vorige jeugdonderzoek was vijf jaar geleden. Vermoedt u nieuwe ontwikkelingen?

“Ik ben er vooral benieuwd naar. Er kan veel veranderen in je leven tussen je tiende en je vijftiende. Stel: pesten is veel meer een probleem geworden. Dan moeten we daar wat mee doen. Ik ben ook benieuwd naar de mediawijsheid van ouders. Ik weet dat kinderen zélf heel veel van hun mobiele telefoon weten en van internet maar dat ze merken dat hun ouders er niets van weten. Dat heeft ertoe geleid dat we in de vorige periode de mediawijsheid van ouders hebben bijgespijkerd. Hadden ze die al eerder dan waren hun kinderen wellicht niet in bepaalde situaties terecht gekomen. We hebben nu ook vragen in het onderzoek opgenomen die gaan over de ‘digitale oppas’. Ouders hebben het zo druk met hun banen en andere dingen en geven hun kinderen hun iPad of telefoon om mee te spelen. Dat vinden kinderen best leuk maar eigenlijk hebben ze toch het liefst die persoonlijke aandacht. Dat papa en mama iets leuks met ze gaan doen of helpen met het huiswerk. Dat zijn geen dingen die de gemeente kan veranderen maar die we wel aan het licht kunnen brengen en onder de aandacht van de opvoeders.”

U wilt weer een jeugdonderzoek, de jeugd ook?

“Ik kan me best voorstellen dat niet iedereen zin heeft om een papiertje in te vullen. Daarom hebben we ook gekozen voor de digitale aanpak zodat tieners en kinderen mee kunnen doen vanachter het scherm waar ze best graag achter zitten. We hebben het aantrekkelijk gemaakt. Het is  snel, je kunt er echt je ei in kwijt, je eigen mening, het is niet alleen maar ‘ja’ en ‘nee’. Ik roep op: doe mee! Met een hoge respons kan ik als wethouder Jeugd & Onderwijs ook écht iets doen. Ik kan dan zeggen: dit is niet iets wat ik graag wil maar - en dan til ik het onderzoeksrapport op - dit is iets wat de jonge mensen in Haarlemmermeer willen. Hoe hoger de respons, hoe méér ik kan betekenen. Als ik net als in 2014 kan zeggen dat ruim 30 procent heeft meegedaan, dat zijn duizenden kinderen, ja, dan ga je wel luisteren!”

Waarom wordt het onderzoek voor de oudere jongeren beperkt tot een steekproef?

“Ik had hen ook het liefst aan de enquête mee laten doen maar de onderzoekers vertellen mij dat deze methodiek voor hen beter werkt en daar leg ik me bij neer. Bijkomend argument is dat je vanaf je 18de mag stemmen. Dan kun je je stem dus ook bij verkiezingen laten horen.”

Zijn er redenen om bezorgd te zijn over de Haarlemmermeerse jeugd?

Niet direct, nee. Vijf jaar geleden bleek het goed te gaan met zo’n 85 procent van de kinderen in Haarlemmermeer. Relatief, zo kon je toen aan de hand van de uitkomsten stellen, ben je bevoorrecht als je hier woont. Dat komt voor een deel omdat de gemeente dingen doet waardoor het goed met hen gaat. Dat kun je toetsen. Zit ‘m dat in het trapveldje in de wijk, dat er een school op redelijke afstand van je woning is te vinden, dat er een dorpshuis met een leuke knutselclub in de buurt is of een jongerencentrum met een mooie multimediastudio  zoals in Nieuw-Vennep?

Behalve toetsen kun je met een onderzoek ook nagaan wat de oorzaken zijn als het minder goed gaat. Het kan zijn dat je ouders weinig geld hebben en jij daar last van hebt. Bijvoorbeeld omdat je niet voldoende gezond eet, dat je niet kunt meedoen aan activiteiten op school en niet op een club kunt. Dat je je daardoor misschien buitengesloten voelt. Dat je wordt gepest. Of dat je ouders gaan scheiden, dat je daaronder gebukt gaat maar je niet goed weet waar en wanneer je dat kunt aangeven.”

Wethouder Steffens maakt selfie met initiatiefnemers freerunparcours, foto Danny de Casembroot

Wethouder Steffens maakt selfie met initiatiefnemers voor het freerunparcours Nieuw-Vennep, foto Danny de Casembroot

 

Maar hoe kan de wethouder Jeugd & Onderwijs daarbij helpen? 

“We kunnen niet alles beïnvloeden. Bijvoorbeeld dat je vervelende kinderen in de klas hebt die je pesten of dat je ouders een laag inkomen hebben. Maar door het onderzoek van de vorige keer hebben we wél campagnes tegen pesten kunnen verbeteren. Nu weten we bijvoorbeeld dat het niet goed is om in de klas over pesten te praten waar de kinderen die jou pesten bij zitten en hoe dat veel beter kan.

De vorige keer, vijf jaar geleden, zijn op een aantal terreinen veel signalen afgegeven. Op basis daarvan hebben we aan het kwantitatieve onderzoek, de enquête, kwalitatief onderzoek toegevoegd, oftewel gesprekken aan tafel met kinderen en tieners met professionals erbij. Daaruit kwam naar voren dat we dingen kunnen veranderen door als gemeente andere keuzes te maken.”

Dus én de jeugd én de gemeente hebben er baat bij?

“Ja. Het is bedoeld om inzicht te krijgen in hoe het gaat het met onze jeugd en we hebben het gebruikt om het jeugdbeleid aan te scherpen. We weten van een aantal maatregelen dat ze een positief effect hebben. Die moeten we vooral zo blijven doen. Ik wil graag weten of er vijf jaar later vergelijkbare signalen naar voren komen en of het op bepaalde terreinen beter gaat of juist niet. Als uit het onderzoek blijkt dat er andere accenten moeten worden gelegd, doe ik dat graag mede op basis van de ervaringen van onze jeugd zélf.”

Gepubliceerd op: 
15 mei 2019